Hướng đi tiếp theo của DeFi

Năm 2025, tổng giá trị bị khóa (TVL) trong DeFi đạt mức cao nhất mọi thời đại mới, nhưng chỉ nhỉnh hơn đỉnh năm 2021 không đáng kể. Khi thị trường đã hạ nhiệt, câu hỏi đặt ra là làn sóng vốn và người dùng tiếp theo sẽ đến từ đâu.

Tình hình hiện tại

Nhờ hiệu ứng “mùa hè DeFi”, TVL đã đạt 204 tỷ USD vào cuối năm 2021, sau đó dần sụt giảm khi FTX và các sàn khác sụp đổ, đưa thị trường vào chu kỳ giá xuống. Sau đó, DeFi phục hồi, đạt 225 tỷ USD vào tháng 10 năm 2025. Tuy nhiên, mức tăng 10% sau bốn năm không thực sự ấn tượng. Làn sóng người tham gia ban đầu, chủ yếu là người am hiểu tiền điện tử và các nhà giao dịch, có thể đã cạn sức.

Việc hai đỉnh TVL gần như tương đương là điều đáng lo ngại, nhưng không phải vấn đề mang tính sống còn. Nhóm người dùng hiện tại, dù rất tận tâm, vẫn chưa đủ lớn để đưa DeFi lên tầm cao mới.

Để bứt phá, DeFi cần một lượng người dùng lớn hơn nhiều. Điểm sáng là nhóm người dùng này vẫn đang chờ đợi, chỉ cần được tiếp cận bằng các công cụ phù hợp.

Điểm sáng

Năm vừa qua, thị trường stablecoin hưởng lợi lớn nhất và lượng USD onchain nhiều hơn bao giờ hết. USDT và USDC liên tục tăng trưởng, tổng giá trị của hai stablecoin này đã vượt 260 tỷ USD (tức là lớn hơn cả DeFi).

Người dùng vẫn tiếp tục phát hành stablecoin ngay cả khi DeFi không tăng trưởng bùng nổ, cho thấy nhu cầu chuyển tiền lên onchain vẫn rất lớn. Đồng thời, ngày càng nhiều người tận dụng cơ hội sinh lời mà DeFi mang lại, và sự tăng trưởng ở mảng này cho thấy hướng đi tiếp theo của thị trường.

Sự phát triển của stablecoin sinh lời và tài sản thực (RWA) càng nhấn mạnh điều này. Theo @ stablewatchHQ, stablecoin sinh lời hiện chiếm hơn 20 tỷ USD giá trị, với các sản phẩm như sUSDS, sUSDe và nhiều sản phẩm khác thu hút nhiều sự quan tâm trong năm qua. Cùng với stablecoin sinh lời, RWA cũng đang thành công trên onchain. Những sản phẩm này mang lại lợi suất thực, được đảm bảo bởi trái phiếu kho bạc và các tài sản truyền thống khác, đồng thời tăng trưởng rất nhanh.

Vấn đề hiện tại là các sản phẩm này chủ yếu phục vụ cho người dùng am hiểu tiền điện tử và các “cá voi” onchain. Tiềm năng sẽ chưa được khai thác hết nếu chỉ dừng ở đó. Thị trường đại chúng cho stablecoin sinh lời và RWA là rất lớn, nếu các sản phẩm này được thiết kế phù hợp với người dùng phổ thông.

Người dùng phổ thông chưa xuất hiện

Để thấy được quy mô cơ hội, hãy so sánh DeFi với fintech. Toàn bộ thị trường DeFi hiện có TVL khoảng 164 tỷ USD. Các ứng dụng fintech di động đang quản lý hơn 2 nghìn tỷ USD tài sản khách hàng toàn cầu. Riêng 100 ngân hàng số hàng đầu đã nắm giữ tổng tài sản 2,4 nghìn tỷ USD. So với đó, DeFi chỉ là con số nhỏ lẻ.

“Xây là sẽ có người dùng” chỉ đưa chúng ta đi được một đoạn đường. Nếu muốn phát triển, DeFi cần tiếp cận người dùng phổ thông – nhóm đã tạo nên quy mô khổng lồ cho fintech.

Thành công của các giao thức như @ aave, @ ethena_labs và @ pendle_fi trong năm 2025 chứng minh rằng người dùng rất quan tâm đến lợi suất. Đây là những điểm sáng, thu hút nhiều vốn và sự chú ý. Nếu có thể mang các sản phẩm này đến đông đảo người dùng, với cách truyền thông hiệu quả và dễ sử dụng, sẽ có hàng nghìn tỷ USD và hàng chục triệu người dùng sẵn sàng tham gia.

Hướng đi tiếp theo

Trong năm tới, thử thách lớn nhất của DeFi là liệu có thể mang đến các cơ hội sinh lời dễ tiếp cận và an toàn cho người dùng phổ thông hay không. Tăng trưởng sẽ không đến từ các sản phẩm tài chính phức tạp hơn, farm lợi suất thứ 100, DEX phái sinh thứ 100 hay airdrop thứ một triệu. Tăng trưởng sẽ đến từ các sản phẩm đơn giản, đáng tin cậy, xây dựng trên các giao thức phi tập trung và giải quyết được vấn đề thực tế cho người dùng phổ thông. Và lợi suất nên là yếu tố trung tâm (cough, Aave App, cough).

Hàng trăm triệu người đang sử dụng ứng dụng ngân hàng và fintech. Họ đã quen quản lý tài chính trên điện thoại. Nếu DeFi có thể chiếm được một phần nhỏ trong số đó, làn sóng tăng trưởng mới sẽ bắt đầu, và chúng ta sẽ không bị giới hạn ở mức TVL 200 tỷ USD… một lần nữa.

DeFi tích hợp sẽ đóng vai trò lớn, khi các fintech và ngân hàng số kết nối với lợi suất onchain. Nhưng các đội ngũ phát triển cũng cần vượt ra ngoài điều đó. Những giao thức dẫn đầu trong việc tiếp cận người dùng phổ thông sẽ gặt hái nhiều thành quả nhất. Còn nếu chỉ tối ưu cho nhóm am hiểu tiền điện tử, họ sẽ phải cạnh tranh trong một “chiếc bánh” có thể không còn mở rộng như hiện tại.

DeFi sẽ chiến thắng.

Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm:

1. Bài viết này được đăng lại từ [0xkolten]. Mọi bản quyền thuộc về tác giả gốc [0xkolten]. Nếu có ý kiến về việc đăng lại, vui lòng liên hệ đội ngũ Gate Learn để được xử lý kịp thời.
2. Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Quan điểm và ý kiến trong bài viết này hoàn toàn thuộc về tác giả, không cấu thành bất kỳ lời khuyên đầu tư nào.
3. Các bản dịch bài viết sang ngôn ngữ khác do đội ngũ Gate Learn thực hiện. Trừ khi có thông báo khác, nghiêm cấm sao chép, phân phối hoặc đạo văn bản dịch.